|
 Pentsioen ekonomia
Pentsio-sistemen diseinu instituzionalak eragin handia du eragile-ekonomikoen jokabidean eta, horren ondorioz, ekonomiaren emaitzetan. Halaber, ekonomiaren hazkundea oinarrizko eragilea da pentsio-gastuen iraunkortasunari begira. Hortaz, elkarreragin handia dago ekonomiaren eta pentsioen artean, eta komeni da bi norabideetako ondorioak aztertzea erreformak proposatzerakoan. Helburua zera da: pizgarririk onenak sortzen dituzten eta ekonomia- zein gizarte-garapena bateragarri egiten duten erreformak hautatzea.
Pentsioen teoria ekonomikoa
Pentsio-sistemak diseinatzerakoan teoria ekonomikoak oso tresna erabilgarriak ematen ditu azterketarako. Adibidez: kontsumitzaileak aurrezkiaren eta kontsumoaren inguruan duen jokabidea aztertzea, ekarpenak zerga-kargatzat edo geroratutako soldatatzak hartzea, fondoen metaketa edo belaunaldien arteko transferentzia, etab., beste gai askoren artean. Instituzionalizazio-mota bakoitzak pizgarri eta erantzun-mekanismo desberdinak sortzen ditu eragile ekonomikoetan. Hori dela eta, ekonomiaren teoriak zer esan handia du pentsioen hornidura eraginkorrena pribatua edo publikoa denari buruzko eztabaidan.
Brown J., Kling J., Mullainathan S. and Wrobel M. (American Economic Review). (2008). "Why Don't the People Insure Late Life Consumption?. A Framing Explanation of the Under-Annuitization Puzzle"
Reno V. Economic Policy Institute. (USA). (2007). "Building on Social Security's Succes"
Howse K. (Oxford Institute of Ageing). (2007). "Updating the debate on intergenerational fairness in pension reform".
Wray L. Randall. (2006). "Global Demographic Trends and Provisioning for the Future".
Queisser M.and Whitehouse E. (OECD). (2006). "Neutral or fair? . Actuarial concepts and pension-system design"
Pentsioen etorkizuneko gastuaren proiekzioak. Gastuaren determinatzaileak
Pentsio-sistemen eraginak epe luzean sumatu ohi dira. Hori dela eta, egungo sistemen bideragarritasuna epaitu ahal izateko, beharrezkoa da pentsioen etorkizuneko gastua aurreikustea. Nahiz eta ekonomia-aldagarrien epe luzeko proiekzioa segurtasun handirik gabeko ariketa arriskutsua den, prospektiba-lan horiek behar-beharrezkoak dira egin litezkeen politiken emaitzak aurreikusteko.
(Berria) Boado M. C. y Vidal C. IVIE. Instituto Valenciano de Investigaciones Económicas. (2008). "El balance actuarial como indicador de la solvencia del sistema de reparto".
(Berria) Social Security Administration. (USA). (2008). "The 2008 annual report of the Board of Trustees of the Federal Old-Age and Survivors Insurance and Disability Insurance (OASDI) Trust Funds".
Ministerio de Trabajo y Asuntos Sociales. Gobierno de España. (2008). "Fondo de Reserva de la Seguridad Social. Año 2007. Informe a las Cortes Generales".
Jiménez-Ridruejo Ayuso Z. et al. (Ministerio de Trabajo y Asuntos Sociales). (2007) "La sostenibilidad del sistema de pensiones en España: envejecimiento, inmigración y productividad".
Gil J., López García M.A., Onrubia J. Patxot C. y Souto G. Instituto de Estudios Fiscales. (Hacienda Pública Española / Revista de Economía Pública, 182-(3/2007). "A projection model of the contributory pension expenditure of the spanish social security system: 2004-2050".
Catalán M., Guajardo J. and Hoffmaister A. (FMI. Fondo Monetario Internacional). (2007). "Coping with Spain's Aging: Retirement Rules and Incentives".
Social Security Administration. (USA). (2007). "Annual report of the Board of Trustees of the Federal Old-Age and Survivors Insurance and Disability Insurance (OASDI) Trust Funds".
Salomäki A. (Comisión Europea). (2007). "Public pension expenditure in the EPC and the European Commission projections: an analysis of the projection results"
Pentsio-sistemen eragin ekonomikoak
Pentsio-sistemek erabiltzen dituzten baliabide ekonomikoak hain garrantzitsuak direnez, eragin nabarmena dute ekonomiaren eboluzioan. Gizarte-kotizazioek eta -pentsioek eragina dute lan-merkatuan, erretiro-adinean, aurrezkian, finantzetan eta errentaren banaketan. Hori dela-eta, gizarte-erreformen proposamenek gizarte- eta ekonomia-aldagarriei egokitzeko erantzunak kontuan izan behar dituzte, eta horiek ustekabekoak izan daitezke askotan. Helburua zera da: pizgarririk onenak sortzen dituzten eta ekonomia- zein gizarte-garapena bateragarri egiten duten erreformak hautatzea.
Card D. and Ransom M. (IZA. Institute for the Study of Labor). (Alemania). (2007). "Pension Plan Characteristics and Framing Effects in Employee Savings Behavior"
Ayuso J., Jimeno J.F. y Villanueva E. (Banco de España). (2007). "The effects of the introduction of tax incentives on retirement savings".
Quílez Félez M.T. y Achurra Aparicio J.L. (Fundación Alternativas). (2006). "Las prestaciones sociales y la renta familiar"
Buffa A. and Monticone Ch. (2006). "Do European pension reforms improve the adequacy of saving?".
| 
